Pod ZNAKiem historii – opowieści o królach, górach, dawnych stołach i drodze do gwiazd

Jeden z najbardziej charakterystycznych twórców polskiej literatury gatunkowej. Miłośnik Sudetów i doświadczony przewodnik górski od lat łączy swoją pasję do wędrówek z pisaniem thrillerów osadzonych w realnych krajobrazach polskich gór. Jest autorem bestsellerowych powieści takich jak Obserwatorium, rozgrywającej się na Śnieżce (nominowanej w konkursie Książka Roku 2024 portalu Lubimy Czytać) oraz Błędne łąki, z akcją toczącą się w Górach Izerskich i które zdobyły nagrodę w konkursie Górska Książka Roku 2025. W tym roku ukaże się jego kolejna powieść – Nocny łowca.

W swoich książkach Szczyżowski mistrzowsko łączy kryminał, thriller i grozę z lokalnym folklorem oraz autentycznymi historiami regionu. Jego bohaterowie często stają wobec tajemnic, których wyjaśnienie wykracza poza czysto racjonalne myślenie, a same góry stają się niemal osobnym bohaterem opowieści.

Podczas Pyrkonu opowie o legendach i niesamowitościach Sudetów. To region niezwykle złożony kulturowo, gdzie przez wieki spotykały się różne tradycje i wierzenia. Dawniej w góry nie wyruszano dla przyjemności. Szukano tam złota, kamieni szlachetnych czy roślin leczniczych. Z tych wypraw rodziły się historie o duchach, tajemniczych zjawiskach i wszechobecnym Duchu Gór.

Michael należy do grona autorów, którzy potrafią zamienić historię w epicką opowieść. Doktor historii Uniwersytetu Jagiellońskiego i autor bestsellerowych książek takich jak Chrobry Rex, Barbarica czy Polskie imperium. Specjalizuje się w opisywaniu przełomowych momentów w dziejach Polski. Jego twórczość wyróżnia się tym, że najnowszą wiedzę historyczną potrafi przełożyć na narrację pełną dynamiki, kontrastów i barwnych postaci. W jego książkach historia nie jest suchym zestawem faktów, ale staje się opowieścią o ludziach, ambicjach i decyzjach, które zmieniały losy państw.

Podczas Pyrkonu opowie o jednej z najbardziej niezwykłych historii w dziejach Polski, czyli drodze Jagiełły do polskiego tronu. Wszystko zaczęło się od propozycji małżeństwa z królową Jadwigą, która w 1385 roku przybyła do Krakowa wraz z litewskim poselstwem, a Jagiełło, jeszcze jako poganin, przyjął polską koronę w ramach swoistego kontraktu politycznego. Jego panowanie pełne było kontrastów: analfabeta tworzący uniwersytet, starzec zakładający dynastię, władca pokoju prowadzący do wielkiej bitwy pod Grunwaldem. Nie zabraknie też oczywiście ciekawostek z życia prywatnego króla. Cztery małżeństwa, oskarżenia o zdrady, miłość do polowań, a także… pierogi z serem.

Od lat opowiada historie poprzez obraz. Fotografka z wieloletnim doświadczeniem ukończyła fotografię na Wydziale Operatorskim Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi. Swoje reporterskie umiejętności rozwijała pod okiem jednego z najwybitniejszych polskich fotoreporterów, Krzysztofa Millera. Wspólnie przygotowywali między innymi retrospektywną wystawę jego fotografii w warszawskiej Zachęcie, gdzie Adamczewska stworzyła reprodukcje zdjęć w wymagającej technice mokrego kolodionu.

Choć fotografuje także architekturę, najbardziej interesuje ją człowiek i relacje międzyludzkie. Stara się uchwycić momenty, które pokazują emocje i charakter bohaterów fotografii. Równie sprawnie posługuje się jednak słowem. Często realizuje materiały reporterskie jako fotografka i dziennikarka jednocześnie, prowadząc wywiady i przygotowując reportaże z udziałem znanych polskich artystów, wśród których znaleźli się m.in. Michał Żebrowski, Stanisław Soyka, Maria Sadowska czy Maria Peszek.Od lat współpracuje z prasą i wydawnictwami książkowymi, tworząc materiały dla takich tytułów jak Twój Styl, Weranda, Weranda Country czy magazyn KUCHNIA.

Animator, twórca multimediów, ilustrator i filmowiec, który od lat popularyzuje historię sztuki i architektury. Jest autorem lub współautorem wielu publikacji i projektów multimedialnych poświęconych przeszłości. Jego prace zdobywały liczne nagrody, między innymi Izabelę za muzealne wydarzenie roku czy Złoty Medal Międzynarodowych Targów Poznańskich.

Podczas Pyrkonu dosłownie zaprosi pyrkonowiczów do stołu, z tymże do stołu sprzed ponad trzystu pięćdziesięciu lat. W prelekcji „Jak jadano AD 1670” pokaże, jak ogromne różnice dzieliły kuchnię chłopską i szlachecką. Dla współczesnych wiele potraw z tamtych czasów mogłoby okazać się… trudnych do przełknięcia. Mięso psuło się bez lodówek, przypraw używano w ogromnych ilościach, a niektóre produkty przygotowywano w sposób, który dziś wydaje się wręcz nieprawdopodobny.

Opowie także o dawnych zwyczajach związanych z jedzeniem i piciem. Odmowa alkoholu była wówczas poważną obrazą gospodarza, a zmuszanie gościa do jedzenia i picia uchodziło za wyraz najwyższej gościnności. Nie zabraknie również ciekawostek o lodowniach, o paleniu słomy w sosach, o tym, dlaczego bóbr bywał rybą, a kogut kapłonem. Na koniec pojawi się także jeden autentyczny przepis samej Zofii Adamczewskiej.

Reporter, analityk i autor podcastu „Za Rubieżą. Historia i Polityka”, w którym tłumaczy słuchaczom złożone procesy historyczne i geopolityczne. Z wykształcenia mechanik okrętowy, z zamiłowania włóczęga i uważny obserwator świata, łączy doświadczenie praktyczne z pasją poznawania historii.

Podczas Pyrkonu opowie jednak o czymś, co brzmi jak scenariusz filmu science fiction, czyli o bazie kosmicznej znajdującej się… w Pile. W ośrodku Lunares, działającym od 2017 roku i współpracującym z Europejską Agencją Kosmiczną, prowadzone są symulacje misji kosmicznych. Otoczenie pozwala częściowo odtworzyć warunki, w jakich pracują załogi przyszłych baz na Księżycu czy Marsie.

W Lunaresie odbywały się już misje z udziałem naukowców, studentów, a nawet astronautów. Co ciekawe, w czasie gdy drugi Polak leciał w kosmos, w Pile trwała równoległa symulacja podobnej misji badawczej. Jak wygląda życie w takiej bazie? Kto może wziąć udział w symulacji? I czy naprawdę drogę do kosmosu można rozpocząć w Wielkopolsce? O tym właśnie opowie Miłosz Szymański.